Michael Jackson - Xscape

Album rozpoczyna się od pytania o fakturę dźwięku, które przewija się przez całą płytę: jak brzmi głos zmarłego, gdy producent narzuca własną koncepcję dźwiękową? Utwór numer 1, Love Never Felt So Good, od razu staje się centralnym punktem narracyjnym projektu. Nie kończy on po prostu nagrania, lecz rozpoczyna pętlę, która zamyka się na ostatnim utworze (utworze numer 17), tworząc idealną strukturę cykliczną. Ta podwójna wersja – jedna nowoczesna, druga surowa i archiwalna – od samego początku tworzy napięcie między przeszłością a teraźniejszością, jakby cały album był dialogiem z własną pamięcią.

Dualizm Timbaland/Harmon vs Larry Gold: między muzyką elektroniczną a orkiestracją

Centralnym punktem zremasterowanej części albumu (utwory 1-8) jest wyraźne połączenie stylistyczne. Jednak ta nowoczesność nie jest jednolita: fragmenty orkiestrowe stanowią bezpośredni kontrast z dominującą teksturą elektroniczną, tworząc wewnętrzny dualizm na płycie, w którym nowoczesny pop spotyka się z klasyczną orkiestracją. Utwór numer 4, A Place with No Name, z kolei stanowi wyraźną zmianę stylistyczną: wyprodukowany przez Stargate, oddala się od wzorca Timbaland/Harmon i wprowadza wariację dźwiękową, która zakłóca wewnętrzną spójność głównej produkcji.

Brak miksu utworów 9-16: błąd techniczny w opowieści pośmiertnej.

Podział staje się wtedy wyraźniejszy: utwory od 1 do 8 zostały starannie dopracowane w studiu, podczas gdy utwory od 9 do 16 pozostają w swojej pierwotnej formie, jakby to były dźwiękowe relikty, zachowane bez żadnych filtrów. Ta konfiguracja przekształca Xscape w rodzaj kapsuły czasu, gdzie każde odsłuchanie staje się podróżą między dwiema epokami: King of Pop, który został na nowo zinterpretowany przez Timbalanda, staje naprzeciw sobie, tak jak był nagrany dwadzieścia lub trzydzieści lat temu.

Podsumowanie: między mit a archiwum.

Produkcja albumu Xscape opiera się na ściśle zdefiniowanej architekturze technicznej, w której role są precyzyjnie rozdzielone między różnych inżynierów i producentów. Rodney Jerkins pełni funkcję miksera w utworze 8 (Xscape), obok Jaycena Joshua i Trehy'ego Harrisa, co potwierdza podejście oparte na współpracy, w którym każdy utwór jest realizowany przez określony zespół inżynierów (Jeff Chestek, Karl Petersen, Chris Godbey, Phil Tan) w ściśle określonych rolach: asystent inżyniera, główny miks lub miks wspomagany. Taki podział techniczny wyjaśnia różnorodność tekstur albumu, który przeplata aranżacje smyczkowe, zrealizowane przez Larry'ego Golda w utworach 5-8, z produkcjami elektronicznymi, w których dominujący jest Timbaland. Utwór 4 (A Place With No Name) wyróżnia się tym, że został wyprodukowany przez Stargate (Mikkela S. Eriksena i Tora E. Hermansena), a Daniela Rivera pełni funkcję asystentki inżyniera, co wprowadza wariant stylistyczny w obrębie zremasterowanego fragmentu. Utwory 9-16 to z kolei oryginalne wersje, które nie zostały zmiksowane i zachowują swój pierwotny stan nagrania z lat 1980-1999, podczas gdy utwory 1-3 i 5-8 zostały poddane pełnemu procesowi studyjnemu, w tym ostatecznemu miksowi. Współpraca przy tworzeniu Xscape wykracza poza samą obecność Justina Timberlake'a w utworze tytułowym i utworze 17; wpisuje się w koncepcję ponownego wykorzystania osobistych archiwów Michaela Jacksona. To podejście archiwistyczne przekształca album w rodzaj dźwiękowego muzeum, w którym oryginalne głosy Michaela Jacksona są ożywiane przez współczesnych producentów. Timbaland, główny producent większości zremasterowanych utworów, wprowadza elektroniczną paletę dźwięków, która kontrastuje z klasyczną orkiestracją, zrealizowaną przez Larry'ego Golda w utworach 5-8. To napięcie między przeszłością a teraźniejszością jest wzmocnione obecnością Paula Anki, który jest wymieniony jako producent w ostatecznej wersji Love Never Felt So Good, dodając kolejną warstwę pokoleniowego dziedzictwa do projektu. Sama struktura albumu, z 17 utworami podzielonymi na zremasterowane i oryginalne wersje, wzmacnia tę ideę dialogu czasowego. Utwory 9-16, zachowane w swojej pierwotnej formie, działają jak dźwiękowe "skamieliny", przypominając, że Michael Jackson zmarł w 2009 roku, pozostawiając po sobie ogromny katalog, z którego Xscape stanowi jedynie niewielką część. Album można zatem postrzegać nie tyle jako oryginalne dzieło, co raczej jako głęboką refleksję nad legendarnym statusem jego twórcy, w której każdy utwór jest fragmentem przeszłości, która nie może zostać w pełni ożywiona. Obecność takich postaci jak Timbaland, Stargate czy Rodney Jerkins w utworach nagranych ponad dwie dekady temu doskonale ilustruje pojęcie ponownego odkrywania pośmiertnego dorobku, w którym producent wykonawczy, L.A. Reid, pod egidą Epic Records, decyduje o dźwiękowym kształcie zmarłego artysty, dając mu drugie życie poprzez współpracę z żyjącymi artystami. Xscape można przede wszystkim określić jako album przejściowy. Nie oferuje on ciągłości typowego albumu studyjnego, ale raczej działa jako głęboka refleksja nad legendarnym statusem jego twórcy. Obecność Justina Timberlake'a na początku i na końcu albumu działa jak pokoleniowy punkt odniesienia, łącząc współczesną estetykę pop z przeszłością, którą można ożywić jedynie za pośrednictwem innego żyjącego artysty. Album pozostaje dziełem hybrydowym: zarówno hołdem pośmiertnym, jak i projektem ponownego odkrywania, stawiając pytania o samą koncepcję integralności dyskograficznej, gdy producent wykonawczy – w tym przypadku L.A. Reid, pod egidą Epic Records – decyduje o dźwiękowym kształcie zmarłego artysty.

Specyfikacja techniczna

- Data wydania: 9 maja 2014 - Wydawca: Epic - Utwory: 17 (1 godzina 13 minut) - Otwarcie / zamknięcie: Love Never Felt So Good / Love Never Felt So Good - Goście: Justin Timberlake